Depestre-Afscheidspsalm

9,00

Afscheidspsalm aan de rock-‘n-roll

Auteur: René Depestre René Smeets

Haïti is een eiland met een turbulente geschiedenis: kolonisatie, politieke onrust en economisch verval.

In dit Haïti wordt René Depestre in 1926 geboren. Op negentienjarige leeftijd debuteert hij met de bundel Etincelles. De bundel wordt een schot in de roos. Toch is de weg die Depestre zal volgen, niet zonder obstakels. Naar aanleiding van zijn medewerking aan het tijdschrift La Ruche moet hij voor een tijdje de gevangenis in. Daarna volgt Depestres definitieve vertrek uit Haïti: het begin van een levenslange ballingschap waarin politiek engagement altijd een belangrijke factor zal zijn.

 

Knipsel

Elvis Presley kunnen zijn
en verschillende andere mannen tegelijk
maakt deel uit van zijn mythe en van zijn waarheid:
hij is de adjunct-sherrif die de wet handhaaft
de blauwogige politieagent in zijn wachthuisje
de schutter die schijfschiet op zijn t.v.
de superagent die concurrerende rock uit de weg ruimt
de veelvraat die zijn rivaal tot een hotdog omtovert
de Hollywood-acteur die rauw door zijn zenuwen wordt verteerd
de grote dichter waarop de hoop van de VS rust
die er niet in slaagt om van op zijn puinhoop
de ster neer te halen die hij in andermans hemel doet schitteren.
Pouvoir être Elvis Presley
et plusieurs autres hommes à la fois
fait partie de son mythe et de sa vérité:
il est le shérif-adjoint protecteur des lois
le sergent tot en oeil bleu dans sa guérite
le tireur que fai un arton à sa télé
le super-flic qui descend un rock concurrent
le gros mangeur que change en hot-dog le rival
l'acteur de Hollywood que le trac mange tout cru
le grang poète porteur de l'espoir-USA
qui échoue à tirer de son tas de gravats
l'étoile qu'il a fait briller au ciel d'autrui.

Over de auteur

Belangrijkste literaire prijzen

• Bourse Goncourt de la nouvelle (1982) voor Alléluia pour une femme jardin • Prix Renaudot, Prix du Roman de la Société des Gens de Lettres, Prix Antigone de la Ville de Montpellier, prix du Roman de l’Académie royale de langue et de littérature françaises de Belgique (allen 1988) voor Hadriana dans tous mes rêves • Prix Tchicaya U’Tamsi de la poésie africaine (Marokko, 1991) voor het gehele dichtwerk • Prix Guillaume Apollinaire de poésie (1993) voor Anthologie personnelle • Premio Grinzane Cavour (1996) voor de Italiaanse versie van Le mât de cocagne • Grand Prix de Poésie de l’Académie Française 1998 voor het gehele dichtwerk • Prix Carbet de la Caraïbe (1998) voor het gehele oeuvre

Belangrijkste werken van René Depestre

POËZIE

Etincelles (1945)
Gerbe de sang (1946)
Végétations de clarté (1951)
Traduit du grand large (1952)
Minerai noir (1956)
Journal d’un animal marin (1964; sterk uitgebreide herdruk: 1990)
Un arc-en-ciel pour l’Occident chrétien (1967)
Cantate d’octobre à la vie et à la mort du commandant Ernesto Che Guevara (1968)
Poète à Cuba (1976)
En état de poésie (1980)
Au matin de la négritude (1990)
Anthologie personnelle (1993)
Non-assistance à poète en danger (te verschijnen)

PROZA

Alléluia pour une femme jardin (verhalen, 1973; 1981)
Pour la révolution, pour la poésie (essays, 1974)
Le mât de cocagne (roman, 1979)
Bonjour et adieu à la négritude (essays, 1980)
Hadriana dans tous mes rêves (roman, 1988)
Eros dans un train chinois (verhalen, 1990)
Le métier à metisser (essay, 1998)
Ainsi parle le fleuve noir (essay, 1998)
Comment appeler ma solitude (essay, 1999)
Conversations à Port-au-Prince (memoires, te verschijnen)

De rijke Haïtiaanse literatuur is in hoofdzaak een Franstalige aangelegenheid. Pas in 1986, na de val van de dictatuur, wordt het Haïtiaans Creools als officiële taal erkend in Haïti. De bekendste Franstalige Haïtiaanse schrijver is ongetwijfeld RENÉ DEPESTRE (Jacmel, 1926). Als revolutionaire jongeling – met Belgische roots – moest hij in 1946 zijn land verlaten. En sindsdien is hij er nog maar één keer terug geweest. Toch blijft zijn werk – romans, novellen, essays, maar vooral poëzie – doordesemd van Haïti.

Afscheidspsalm aan de rock-’n-roll is een literaire zijsprong in zijn oeuvre. Het is een afscheid van de King, maar vooral een ode aan Elvis Presley, zijn leven, zijn muziek, zijn mythe. Dit lange gedicht vertelt het verhaal van een invloedrijk stukje (muziek)geschiedenis waardoor iedereen op een of ander moment, op een of andere manier werd geraakt. Elvis zoals u hem niet eerder hebt gelezen, gehoord of gezien!

In Frankrijk, waar hij al geruime tijd woont en werkt, ontving Depestre onder meer de prestigieuze Prix Renaudot voor zijn roman Hadriana dans tous mes rêves en de Prix Apollinaire voor zijn poëzie. Een selectie uit die poëzie, vertaald door René Smeets, verscheen in 2002 bij Uitgeverij P onder de titel Haïti in al mijn dromen. De meeste titels uit zijn omvangrijke oeuvre zijn in het Frans beschikbaar bij Gallimard.

Recensies

  1. :

    ‘Een elegie met een ironische bijklank, opgedragen aan een monument op lemen voeten, in één ademtocht uitgesproken, kritisch maar ook vol bewondering.’ (De leeswolf, juni 2005)

    ‘Deze ode aan Elvis Aaron Presley (1935-1977), met de Nederlandse vertaling ter linker- en het Franstalige origineel ter rechterzijde, is duidelijk een literaire zijsprong, waarmee hij uiting geeft aan zijn bewondering voor de koning van de rock-‘n-roll, in grote lijnen diens levensgeschiedenis schetst en de kitscherige uitbuiting van zijn nagedachtenis hekelt. Een curiosum voor liefhebbers.’ (Ned. Bibliotheek Dienst, mei 2005)

SKU: 106 Categorieën: , Tags: ,